İVF (İn Vitro Fertilizasiya)

Uşaqlıq borularının bağlı olması və ya əvvəlki müalicələrlə hamiləlik əldə edilməməsi İVF-nin müzakirə olunduğu səbəblərdəndir. Sperma göstəricilərində ciddi pozuntular da laboratoriyada mayalanma üçün əlavə üsul tələb edə bilər. Yaş qərara təsir edir, amma təkbaşına hamı üçün eyni müalicəni müəyyən etmir.

Ginekoloji müayinə, ultrasəs, hormon analizləri və sperma müayinəsi ilə vəziyyət qiymətləndirilir. Yumurtalıq ehtiyatı, yəni qalan yumurta hüceyrələrinin sayı barədə məlumat verən göstəricilər də nəzərə alınır. Bu analizlər nəticənin necə olacağını dəqiq söyləmir. Həkim müayinələrdən sonra uyğunluğu, gözlənilən faydanı və alternativləri sizinlə müzakirə edir.

İstifadə etdiyiniz dərmanları və əvvəlki müalicələri bildirmək hazırlığın bir hissəsidir. Embrionların saxlanması və gələcək istifadəsi barədə qərarlar da prosedurlardan əvvəl aydınlaşdırılır.

Adətən yumurtalıqlarda bir neçə yumurta hüceyrəsinin yetişməsini dəstəkləyən dərmanlar verilir. Ultrasəs və lazım olduqda qan analizləri ilə cavab izlənir. Dərmanları özbaşına artırmaq və ya dayandırmaq olmaz; dəyişiklikləri müalicə edən həkim planlaşdırır.

Yetişən yumurta hüceyrələri ultrasəs nəzarəti altında iynə ilə toplanır. Prosedur zamanı rahatlığı təmin etmək üçün dərmanla sakitləşdirmə və ya uyğun anesteziya tətbiq olunur. Sonradan sancı və narahatlıq mümkündür.

Laboratoriyada yumurta hüceyrələri sperma ilə mayalandırılır. Bəzi hallarda seçilmiş bir spermatozoid, yəni kişi cinsiyyət hüceyrəsi, birbaşa yumurta hüceyrəsinin içinə yeridilir. Hər toplanan hüceyrə mayalanmır, hər embrion da köçürülməyə uyğun inkişaf etmir.

Embrion nazik boru vasitəsilə uşaqlığa yerləşdirilir. Uyğun əlavə embrionlar razılıq əsasında dondurula bilər. Bəzən köçürülmə eyni müalicə dövründə aparılmır və sonrakı vaxta saxlanılır. Bunun səbəbi, məsələn, yumurtalıqların dərmanlara həddindən artıq reaksiyası ola bilər.

Yumurtalıqların həddindən artıq stimullaşdırılması zamanı onlar böyüyə və qarında maye toplana bilər. Buna hiperstimulyasiya sindromu deyilir. Güclənən qarın ağrısı, şişkinlik və davamlı qusma olduqda gecikmədən həkimə müraciət edin. Nəfəs darlığı, huşun itməsi və sidiyin azalması təcili yardım tələb edir.

Yumurta toplanması ilə əlaqəli qanaxma və infeksiya mümkündür. Birdən çox embrion köçürüləndə çoxdöllü hamiləlik ehtimalı artır; embrion sayı bu risk nəzərə alınaraq seçilir. İVF uşaqlıqdan kənar hamiləlik ehtimalını aradan qaldırmır. Güclü birtərəfli qarın ağrısı, çiyin ucunda ağrı və halsızlıq olduqda təcili qiymətləndirmə lazımdır.

Müalicənin gözləmə dövrü emosional baxımdan çətin keçə bilər. Nəticənin qeyri-müəyyənliyi ilə bağlı narahatlığı həkimlə danışmaq, ehtiyac olduqda psixoloji dəstək almaq mümkündür.